Mierzyn

Dla każdego archeologa w Polsce zajmującego się okresem neolitu Mierzyn jest miejscem doskonale znanym i szczególnym. Obszary te były zamieszkiwane co najmniej od środkowej epoki kamienia jednak szczególnym powodzeniem cieszyły się w młodszej epoce kamienia. W tym czasie mamy do czynienia z tzw. mierzyńskim mikroregionem osadniczym.

Już w okresie międzywojennym w trakcie licznych prospekcji prowadzonych przez miejscowych miłośników starożytności w obrębie dzisiejszej miejscowości Mierzyn oraz w jej okolicach dokonano licznych odkryć. W latach 60-tych i 70-tych przeprowadzono wstępne badania powierzchniowe i studia archiwalne umożliwiające określenie charakteru śladów osadniczych kryjących się na terenie mierzyńskich stanowisk archeologicznych. Stanowisko nr 9 (na którym prowadzono badania wykopaliskowe) zostało zidentyfikowane na podstawie złożonego kulturowo i chronologicznie zbioru ceramiki naczyniowej jako kryjące pozostałości osad tzw. kultur późnowstęgowych (kultura rösseńska, kultura lendzielska) oraz kultury pucharów lejkowatych. Obecność źródeł archeologicznych o cechach późnowstęgowych wskazuje na penetrację tych obszarów (ewentualnie recepcje pewnych wzorców kulturowych przez ugrupowania miejscowe) ludności, które przybyła z Zachodu (równoleżnikowy kierunek transmisji - kultura rösseńska) oraz z Południa (południkowy pas transmisji – kultura lendzielska).

Badania trwały w okresie od 5 lipca do 20 sierpnia 2010 roku. Instytucje uczestniczące w badaniach to Uniwersytet Szczeciński oraz Muzeum Narodowe w Szczecinie. Pracami kierowała dr Agnieszka Matuszewska z Zakładu Archeologii US, a uczestniczyli w nich studenci naszego Uniwersytetu oraz pracownicy Muzeum Narodowego. Łącznie przebadano powierzchnię 10 arów. Odkryto i zadokumentowano 17 obiektów archeologicznych, w tym 2 znacznych rozmiarów (ponad 40m2 powierzchni), będące pozostałościami chat mieszkalnych. Zdecydowana większość obiektów jest datowana na młodszą epokę kamienia. Zarejestrowano także liczny materiał ruchomy. Pozyskano między innymi około 3000 tysięcy fragmentów ceramiki ponad 1000 wytworów krzemiennych, 360 zabytków kamiennych, ponadto liczne fragmenty polepy oraz materiał kostny.

Dotychczasowe rezultaty badań potwierdziły niezwykłą wartość badanego stanowiska. Szczególnie wartościowe są materiały identyfikowane z tzw. horyzontem późnowstęgowym. Dotychczas stanowisk z nim związanych z całego obszaru Pomorza zachodniego znaliśmy zaledwie kilka. Źródła ceramiczne identyfikowane z kulturą pucharów lejkowatych wskazują, iż w przypadku stanowiska w Mierzynie mamy do czynienia z wielokierunkową recepcją „pucharowych” wzorców kulturowych. W zespole Mierzyńskim wyróżnić można co najmniej kilka komponentów stylistycznych: komponent północny, komponent południowo-zachodni (identyfikowany z kulturą michelsberską) oraz komponent wschodni (związany ze stylistyką wiórecką). Uwagę zwraca także kamienne dłuto. Wstępne analizy petrograficzne (wykonane przez dr Marcina Szydłowskiego z Zakładu Archeologii US) wskazują, iż wykonano je z surowca kamiennego (łupek amfibolitowy), który został z sprowadzony aż z regionu Sudetów.

Na zakończenie warto podkreślić pewną rzecz. Stan badań nad młodszą epoką kamienia całego Pomorza Zachodniego dość zgodnie uważany jest za wysoce niezadowalający. Szczególnie dotkliwie odczuwalny jest brak systematycznych badań wykopaliskowych. Stan naszej wiedzy nie pozwalał na pełne wyartykułowanie kulturowej specyfiki tego regionu ale posiadane informacje już teraz wystarczają dla postawienia tezy o jego dużym znaczeniu kulturowym. Badania na stanowisku w Mierzynie dostarczają nam niezwykle inspirujących poznawczo i cennych źródeł. Jesteśmy przekonani, iż pozwolą one w znaczący sposób wzbogacić naszą dotychczasową wiedzę.

fot.01
fot.01
Detail Download
fot.02
fot.02
Detail Download
fot.03
fot.03
Detail Download
fot.04
fot.04
Detail Download
fot.05
fot.05
Detail Download
fot.06
fot.06
Detail Download
fot.07
fot.07
Detail Download
fot.08
fot.08
Detail Download
fot.08a
fot.08a
Detail Download
fot.09
fot.09
Detail Download
fot.10
fot.10
Detail Download
fot.11
fot.11
Detail Download
fot.12
fot.12
Detail Download
 
 
Powered by Phoca Gallery